Onderzoeksgids Bestuur en administratie van de Bataafs Franse tijd 1795-1813

Instelling

Secretaris van Staat, Departement van Oorlog


Actief vanaf 11-06-1803 tot 29-04-1805

Aantekeningen:

Ontevredenheid over de Raad van Oorlog leidde bij het Staatsbewind tot het besluit over te gaan op eenhoofdig gezag. De Secretaris van Staat Departement van Oorlog (vanaf 1803 ook al wel Ministerie van Oorlog) kreeg het bestuur over de landmacht en de fortificaties en kon voordrachten doen aan het Staatsbewind, met toestemming van de voorzitter ook mondeling ter vergadering van het Staatsbewind, waar hij vrije toegang had. Ingekomen stukken die niet tot de zuivere administratie behoorden, diende hij aan het Staatsbewind voor te leggen, en desgevraagd van preadvies te voorzien. De eerste secretaris van het departement werd direct door het Staatsbewind aangesteld. Voor de aanstelling van een opvolger zou de Secretaris van Staat te zijner tijd een voordracht van drie personen moeten doen. De overige werknemers werden op voordracht door het Staatsbewind aangesteld.

Er was geen onderverdeling in departementen of bureaus aan het departement van Oorlog als zodanig. Er werkten eerste commiezen, commiezen en klerken. Daarnaast hield militair personeel zich bezig met de cartografie en de militaire correspondentie.

Op 18 juli 1803 besloot het Staatsbewind na pensionering van de directeur-generaal van de fortificatiën een bureau voor de genie aan het departement toe te voegen. Tevens werd een afzonderlijke directeur van de militaire archieven, plans en kaarten aangesteld.

Het bureau van betaling van de nationale armee werd op 26 oktober 1804 ontbonden en per 1 januari 1805 vervangen door een ander bureau van betaling. Ook bleef het departement van burgerwapening functioneren in afwachting van een nieuwe regeling, waarbij in 1805 de burgerwapening overging naar het departement van Binnenlandse Zaken.

Ook het Commissariaat voor de Franse troepen in de soldij van de Bataafse Republiek functioneerde onder de verantwoordelijkheid van de Secretaris van Staat. In 1803 is het gereorganiseerd, omdat de Bataafse Republiek op 1 november opnieuw werd verplicht 18.000 man Franse troepen te onderhouden. Er kwam een eerste commissaris met een generaal bureau, een commissaris met een departement van soldijen, revuen en kleding en een commissaris met een departement van subsistentiën, kazernering en kampering.


Wetgeving:

1803/05/31 Besluit van het Staatsbewind: instelling van een Secretaris van Staat Departement van Oorlog ter vervanging van de per 11 juni 1803 opgeheven Raad van Oorlog. meer informatie
1803/05/31 Besluit van het Staatsbewind: vaststelling van de instructie voor de Secretaris van Staat Departement van Oorlog. meer informatie
1803/11/29 Besluit van het Staatsbewind: organisatie van het Commissariaat van de Franse troepen in soldij van de Bataafse Republiek. meer informatie
1804/10/26 Besluit van het Staatsbewind: opheffing van het Bureau van betaling der Nationale armee per 31 december 1804. meer informatie

Archieven:


De voornaamste bij deze instelling betrokken personen (links naar Repertorium applicatie):



Literatuur:

Ringoir, H., Hoofdofficieren der infanterie van 1568 tot 1813. 's-Gravenhage, 1981.
Ringoir, H., Nederlandse generaals van 1568 tot 1940. 's-Gravenhage, 1981.