Onderzoeksgids Bestuur en administratie van de Bataafs Franse tijd 1795-1813

Instelling

College van Administratie van de Domeinen van Nassau


Actief vanaf 11-10-1796 tot 01-05-1798

Aantekeningen:

Nadat het stadhouderschap op 4 maart 1795 was afgeschaft, werden de Nassause domeinen door de gewesten waarin deze waren gelegen, geconfisqueerd. Bovendien is op 16 mei 1795 met het huis Nassau het Haags verdrag gesloten waarbij Frankrijk de inmiddels door dat land geconfisqueerde Nassause domeinen overdroeg aan de Bataafse Republiek.

De oude Nassause Domeinraad werd op 5 maart 1795 ontslagen door Provisionele Representanten van Holland, het gewest waar het zwaartepunt van de administratie lag. Het decentrale beheer leverde echter grote moeilijkheden op, mede in verband met de betaling van schulden. Vandaar dat de Eerste Nationale Vergadering een Commissie van Superintendentie over de Domeinen van de gewezen stadhouder aanstelde. Deze beheerde alle domeinen. Onder verantwoording van deze commissie ging het College van Administratie van de Domeinen van Nassau, waarvan de instructie op 11 oktober 1796 werd vastgesteld, aan de slag. In 1798 werd de administratie van de Nassause domeinen overgedragen aan het Agentschap van Financiën. Daarna bleef deze onderdeel van de opeenvolgende ministeries. In 1806 werd een deel van de Nassause domeinen afgestaan aan Lodewijk Napoleon en toegevoegd aan de kroondomeinen.

Het college van Administratie van de domeinen van Nassau bestond uit vijf administrateurs, een thesaurier en een secretaris. Het voorzitterschap van het in Den Haag zetelende college rouleerde om de twee weken onder de administrateurs.


Wetgeving:

1795/03/04 Besluit van de Staten-Generaal: afschaffing van het stadhouderschap. meer informatie
1796/10/11 Decreet van de Nationale Vergadering: instructie voor de administrateurs van de door de Fransen geabandonneerde boedel van de vorst van Nassau. meer informatie
1811/08/20 Keizerlijk decreet Toevoeging van leningen op de domeinen van Nassau aan de publieke schuld van Hollande. meer informatie

De voornaamste bij deze instelling betrokken personen (links naar Repertorium applicatie):



Literatuur:

Heijs, M.A.G. en E.A.T.M. Schreuder, "Verandering en continuïteit: het beheer van de domeinen van Nassau na 1795" in: L.A.F. Barjesteh van Waalwijk van Doorn en F.J. van Rooijen (red.), Tussen vrijheidsboom en oranjewimpel. Bijdragen tot de geschiedenis van de periode 1795-1813 (Rotterdam, 1995), p. 309-315.